Çocukluğumuzdan beri prenses olarak sevilmeye ve prensesliği iltifat olarak görmeye alışkınız. Ancak Disney prensesleri her ne kadar filmlerin ana karakterleri olsalar da hep arka plandadırlar. Bu yazıdan sonra prenses olmak hakkındaki fikirleriniz değişebilir. Prenses olmak ya da olmamak işte bütün mesele bu!

İlk Disney Prensesi Kimdir?

Pamuk Prenses, güncel prenseslerimizden en yaşlı olanıdır. 1937’de gösterime giren ilk uzun metrajlı prenses filmi olarak Disney’in ilk prensesi olma onuru Pamuk Prenses’e aittir. Animasyonların yaşlanmaması sayesinde kendisi günbegün gençleşmekte. Pamuk Prenses’ten önce mitolojiden esinlenen 9 dakikalık bir kısa film olan “Bahar Tanrıçası” gösterime girmiştir. Ancak bu kısa film Disney’e Pamuk Prenses için deneme gösterimi niteliğindedir. İki filmin de birçok ortak noktası var. Hayvanlarla iyi anlaşan bir tanrıça yerine bir insan karakter fikri ortaya atılmış temel olarak. Pamuk prensesin atası sayılan bu kısa filme linkten ulaşabilirsiniz.

Snow White Wasn't the First Disney Princess | Smart News | Smithsonian  Magazine
Bahar Tanrıçası Pamuk Prensesin esin kaynağıdır.

Kimileri ilk prensesin mitolojik karakter Persephone olması gerektiği görüşünde. Ancak Pamuk Prenses daha sonradan sinemaya uyarlanmış, klasik bir karakterken Persephone ise ilham kaynağı. Ancak iki karakter de birbirine çok benziyor. Pelerin hareketleri, süzülmeleri ve hayvanlarla olan sıkı dostlukları ile nerdeyse aynılar diyebiliriz. Bana kalırsa, “Bahar Tanrıçası” filminin amacı uzun metrajlı bir prenses filminden önce izleyiciyi alıştırmak ve deneme yapmaktı.

Snow White GIF - Snow White Birds - Discover & Share GIFs | Disney princess snow  white, Disney princess gif, Disney princess quotes

Prensesler Kendi Hikayelerinde 2. Planda Mı?

Bildiğiniz üzere Disney filmleri ve bilinç dışı etkileri hakkında birçok teorem var. Kimileri, Pamuk Prensesin ve Külkedisinin kızlarımızı ev hanımlığına özendirdiğini kimileri ise Güzel ve Çirkin’de bir aşk hikayesi yerine Stockholm sendromu olduğunu söylüyor. Günümüzde daha güçlü ve kendine yetebilen prensesler görsek de eski filmlerin tuhaf yönleri oldukça fazla sayılabilir. Disney filmleri de günümüzdeki birçok çizgi film gibi elektronik bakıcı görevinde. Elbette iyi yönleri de var ve eğlenceli ancak çelişkili bir aktivite. Bu yazının konusu diğer yargılardan ziyade kendi öykülerinde bile olsa 2. planda olmaları.

Disney Mermaid Cliparts - Ariel Little Mermaid Png, Cliparts & Cartoons -  Jing.fm
Ariel
Disney Prensesleri Ötekileştiriliyor Mu? 1
İltifatların görünüş ve yetenek odaklı değişimi

Klasik Disney filmlerinde prensesler “Modern” versiyonlarına göre daha dengeli konuşma metinlerine sahipti. Eski filmlere göre prensesler günümüzde çok daha güçlü ve görünüşlerinden ziyade yetenekleriyle ön plandalar. Ancak deniz kızı Ariel’den sonra bir trend başladı. Prensesler, kendi filmlerinde dahi erkek karakterlerin daha baskın oldukları konuşma metnine sahip oldular.

Bu görsel boş bir alt niteliğe sahip; dosya adı imrs.php
Disney filmlerinde Cinsiyetlere göre konuşma oranları

Elbette yalnızca konuşma metnine takılmamak gerek. Önemli olan metin içeriklerinin değeri. Yine de Yasemin’in de başrol olduğu “Aladdin” filminde erkek karakterlerin %90 oranında konuşma baskınlığına sahip olmaları normal mi? Prenseslerin 80 yıl öncesinde seslerinin daha gür çıktığı filmlerin olması normal mi? Bence değil.

Bu görsel boş bir alt niteliğe sahip; dosya adı imrs.php
Disney filmlerindeki karakterlerin cinsiyet dağılımı

Bu sorunun temel nedeni de karakterlerin çoğunun erkek olması. Filme eklenen yan karakterler genellikle erkek. Filme yeni bir dükkan sahibi, bir muhafız ya da güçlü bir yönetici figürü eklenince neden hep erkek karakterler olmalı? Dünya çapında bakış açımızı değiştirmeliyiz. Cinsiyet rolleri bu yüzyılda tartışmalı konulardan biri olmamalı. Eşit olma bilinci en azından animasyon filmlerinden başlamalı. Çünkü çocuklarımız bu dünyaya geldiklerinde hiçbir şey bilmiyorlar. Toplumun her bir bireyinin davranışı çocukken edindiği bilinçle şekillenmektedir. Çocukluğun öğrenme evrelerinden ilki de taklit. Kendimizi değiştirerek bu düzeni de değiştirebiliriz. Her şeye rağmen hangi Disney prensesi olduğunuzu öğrenmek istiyorsanız linkteki testi çözebilirsiniz.

Kaynakça: 1, 2

Editör: Sena Baki