Bazen hayatımızda çeşitli nedenlerden dolayı çevremize sürekli olarak evet cevabını vermekteyiz. Bunu bazen isteyerek verirken bazen istemeden vermekteyiz. Çevremizdeki insanlara da hayır diyebilmek özgürlüğüne sahip olduğumuzun bilincine varmak için bu yazı bir yol haritası olsun bizlere.

Hayır Diyebilmek Nedir?

Hayır diyebilmek, çevremizdeki insanların bizlere yönelttiği bir teklifin, bir beklentinin bizlere uymaması durumunda bu teklifleri reddedebilmek için kullanmış olduğumuz bir kelimedir. Fakat içimizde öyle büyütürüz ki bir kelimeden çok daha fazlası gibi görürüz.

Gelen soruları, teklifleri bize uygun olmadığı için reddederek kendi sınırımızı belirlemek bizim en doğal hakkımızdır. Çevremizdeki insanların da bu sınırı fark etmelerini sağlamaları için hayır diyebilmek önemlidir.

hayır diyebilme

Hayır diyerek kendi sınırlarımızı koruyarak kişisel bir alan yaratabiliriz. Bunun yanı sıra evet diyerek yeni fırsatlara yelken açarken insanlarla etkileşim içerisine girebilir ve çevremizdeki insanlarla hareket halinde oluruz.

Hayır demek karşımızdaki insanı reddettiğimiz anlamına gelmez. Bunu bazı insanlar tam tersi olarak, karşımızdaki insanı reddettiğimiz şeklinde anlasa da durumu en uygun şekilde böyle olmadığını anlatarak sadece yapılan teklifi reddettiğimizi belirtebiliriz.

Bunun yanı sıra bazı insanlar da vefasız bir insan olduğumuzu düşünebilir. Fakat hayır diyerek vefasız biri olmayız. Hayır diyerek sadece önceliklerimizi belirler, bu teklifin önceliklerimiz arasında olmadığını anlatmak isteriz.

Gelen tekliflere hayır diyerek o grup etkinliğine gitmememiz bizi yalnızlaştırmaz. Kimse hayır dediğimiz için bizleri diğer etkinliklere davet etmeyecek değildir. Gelen teklife hayır diyerek o an sosyalleşmek için yeterli enerjimizin olmadığını, dinlenmemiz gerektiğini gayet net bir şekilde belirtebiliriz.

Hayır diyerek bir insanı kırmayız. Hayır diyerek daha sağlıklı bir ilişki çerçevesi yaratırız ve istemediğimiz bir ilişki oluşmasını bu şekilde engelleyebiliriz.

Unutmamalıyız ki karşımızdaki insana hayır dememiz kendimize ayıracağımız vakte evet dememiz anlamına gelmektedir.

Hayır diyemezsek eğer hayatımızın kontrolü çevremizdeki insanlarca yapılır. Kendi beklenti ve ihtiyaçlarımızı belirleyebilmek için hayır diyebilmek gerek.

Kendi hayatımızdaki sorumluluklarımızı idame ettirebilmek için hayır diyebilmeliyiz.

hayır diyebilme

Neden Hayır Diyemeyiz?

  • İnsanlara karşı kaba bir imaj çizmekten korktuğumuz için
  • Hayır diyerek bencil görünmekten korktuğumuz için
  • Hayır dediğimizde karşımızdaki insanlarla çatışma çıkmaması için
  • İnsanlarla uyum içerisinde olmak istediğimiz için
  • Karşımızdaki insanla aramızdaki ilişkinin bozulmasından korktuğumuz için
  • Çevremizdeki insanları kırmak istemediğimiz, memnun etmek istediğimiz için
  • Teklifleri reddettiğimiz için suçlu hissetmemek için
  • Farklı tekliflerden kaçınmak için
hayır diyebilme

Kimlere Hayır Diyemiyoruz?

Bazılarımız otoriteye hayır diyemiyoruz. Eşine, ebeveynlerine, yöneticilerine karşı hayır diyememek itaat etmek amaçlı, verecekleri tepki ve sonuçlarından korku duymaktan dolayı otoriteye hayır diyemeyiz. İçten içe kendilerine öfke duyarak ve bu durumun böyle süreceğine inanarak özgüven düşüşü yaşanabilir.

Bazılarımız sevdiklerimize hayır diyemiyoruz. Yakın arkadaşlarımıza, eşimize, ebeveynlerimize bir sınır koymakta zorlandığımız zaman nezaketen evet demek durumunda kalıyoruz. Sevdiklerimizi kaybetmekten korktuğumuz, kırmaktan korktuğumuz için hayır diyemiyoruz. Sevdiklerimize hayır diyemememiz içten içe yorulmamıza neden olur. Sevdiklerimizi kırmamak için nazikçe hayır diyerek durumu sağlıkla kontrol altına alabiliriz.

Bazılarımız diğer insanlara yani komşularımıza, akrabalarımıza, uzak arkadaşlarımıza karşı hayır diyemiyoruz. Bu kişilere karşı kabul görmek istememiz en önemli nedenlerdendir. Hayır dediğimiz zaman verecekleri tepkilerden kaçınmak için de hayır demekten kendimizi alıkoyabiliyoruz.

Bazılarımız çocuklarımıza hayır diyemeyebiliyoruz. Bu durum geçmişte bizlerin yaşayamadıklarını onlar yaşasın düşüncesinden gelebilmektedir. İyi ebeveyn olmak amaçlı hayır demekten kaçınabilir fakat çok çabuk tükenmişlik sendromu içerisine girebiliriz.

hayır diyebilme

Hayır Diyebilme Yolları Nelerdir?

Hayır diyebilmek için öncelikle hayır diyemediğimiz konusunda bir farkındalık edinmeliyiz. Farkındalığımızla birlikte bir kabullenme durumu içerisine girerek değişime geçebiliriz.

Hayır diyebilmek için gelen teklifleri önem ve aciliyetlerine göre gruplara koymalıyız.

Eğer önemli fakat aciliyeti yoksa işi yapmak için bir zaman seçimi yapmalıyız. Eğer önemli ve acil bir işse işi hemen yapmalıyız. Eğer önemli değil ama acilse yapması için başkasına devredebilirsiniz. Eğer ne önemli ne de acilse daha sonra yapabiliriz.

hayır diyebilme

İşlerimizi bu şekilde gruplara ayırırsak bir planlama yapabiliriz. Bu da karşımızdaki insana neden hayır dediğimizi açıklamakta kolaylık sağlar. Karşımızdaki insana “Buna hayır demek durumundayım çünkü farklı bir işimi yapmam gerek.” diyebiliriz.

Fakat bu planlarımızı anlattığımızda karşımızdaki insanlar bazen yine de ısrarcı bir tutumla yaklaşabilirler. Kırmamak için ısrarlarına evet dememeli ve net olmalıyız. Israrlarına karşı bir şeyler yapmak istiyorsak da karşımızdaki kişiye alternatif fikirler sunabiliriz. Bu teklifine hayır demek durumundayım fakat daha sonra şöyle bir şey yapabiliriz şeklinde bir teklifle gidersek karşımızdaki kişi bize anlayış gösterecektir.

Hemen karar veremeyeceğimiz bir teklifse karşımızdaki kişiden zaman isteyebiliriz. Bu zaman diliminde daha detaylı düşünebilir en doğru kararı sağlıklı bir şekilde verebiliriz.

Sürekli bir teklif alanın biz olduğunu fark ettiğimizde bir kere de karşımızdaki insana bir teklifle giderek onun teklif karşısında nasıl bir davranış gösterdiğini görerek bundan sonrasında nasıl bir tutum göstermemiz gerektiğini deneyimleyebiliriz.

Editör: Cansu Köse