Hiphop Ve Rap Nedir? | KreatifBiri

Hiphop ve Rap Nedir?

Son zamanlarda Türkiye’de rap müzik dinleyenleri kendini bir kaosun içinde buldu. Özellikle de geçtiğimiz günlerde aşırı popüler isimlerin birbirine diss (amacı başka bir müzisyeni eleştirmek olan şarkı) attıktan sonra, resmen bu müziğin takipçileri ikiye hatta üçe ayrılmış durumda. Dahası, bu buz dağının popüler kültüre yansıyan yanı.

Görece daha az tanınan isimlerin de birbiri ile kavga etmesi magazine konu olacak birtakım sorunlara sebebiyet verdi, hatta işler hakaret davalarına kadar uzadı. Her şeyin bu kadar karmaşık olduğu bu günlerde, yıllardır rap müzik dinleyen ve hiphop kültürünün her elementi hakkında bilgi edinmeyi seven bendeniz, size son dönemlerde aşırı popüler olan rapin tarihini ve hiphoptan farkını anlatmak isterim.

Rap müziğin doğuşu

Rap (Hiphop müzik olarak da anılır) ismi, kimine göre Rape (ing. agresif söylem, eleştiri;taciz)kelimesinden gelmiştir, kimine göre Ritmic African/American Poetry (Ritmik Afrikalı/Amerikan Şiiri) kelimelerinin baş harfleridir ama kesin bir şey söylemek tam olarak mümkün değil. Çoğu insan, rap ve hiphop’ın çeteler arası agresif söylemlerden ya da hükümete ve sisteme karşı olan protest söylemlerden türediğini düşünür ama bu doğru değil. Bazı insanlar ilk rap ürününün Martin Luther King döneminde melodinin üstüne şiir yazan insalar tarafından yapıldığını söylese de genel kabul bu yönde değildir.

Notorious B.I.G. ve Tupac
Dr.Dre sahibi olduğu Beats by Dre markasının etkinliğinde

70’lerde New York’un Bronx semtinde yangınlar baş gösteriyordu ve binaların çoğu harap haldeydi. Bu yıkılmış şehir manzarasına rağmen Afrika kökenli bir Amerikalı olan dj Kool Herc, Bronx partiler vermeye başladı ve bu partilerde funk müzik çalıyor ama bu ritimde bir gariplik vardı; Funk şarkılarda davulun ön plana çıktığı break (kırılma) kısımları sürekli tekrar ederek bir stil oluşturmuştu ve buna Merry-Go-Round Tekniği diyordu. Bu partilerde dans eden insanlar bu müzikten ilham alarak önceki stilleri ile birleştirerek Hiphop’ın bir kolu olan bugünkü Break Dans’ı oluşturmaya başladılar.

70’lerde Güney Bronx

Kool Herc’ün yanında ayrıca bir isim daha bu partilerde ön plana çıkıyordu: Coke-la Rock. Elinde mikrofonla melodiye uyumlu şeyler söyleyip partiyi coşturan bu kişi, çoğu otoriteye göre ilk rapçidir. Bu ilk örneklerden sonra, Afro-Amerikanların arasında rap müzik ve hiphop gelişiyordu ama bu gelişim çok kapalıydı. Sokak çetelerinin arasındaki mücadelede bir marş olarak kullanılmaya daha başlanmamış, en azından bir süre tarafsız bölgeydi.

Bugünlerde Dj Kool Herc ve Coke-la Rock

Ilk ünlü olan isimler kendilerini rap müzisyeni olarak görmüyorlardı. Ayrıca Afrika kökenli Amerikalılar hala ırkçılık mağduruydular ve ekonomik olarak şanslı değillerdi. Bu yüzden kimse onlara destek olmuyor, yeni doğmuş bir müzik olan rap, çok kısıtlı teknoloji ve ritimlerle ayakta durmaya çalışıyordu. Bu dönemde gariptir şansları yaver gitti. 1977’de Blackout yaşandı.

Blackout aslında New York genelinde yaşanan bir elektrik kesintisiydi ve kesintiler bizim ülkemizde normal olsa da New York gibi bir şehirde garip karşılandı ve yağmalar yaşandı. Bu yağmalar sırasında teknoloji ve müzik mağazaları basıldı, müzik için gerekli bir ton eşya aşırı kolay bir şekilde illegal olarak bulunmaya başladı. Bu sayede birden herkes rap altyapısı yapabilecek hale geldi ve bir deha her şeyi değiştirecek işler yapmaya başladı: Grandmaster Flash.

GM Flash, müzik üretmek için gereken aletlerin içlerine açarak yeni aletler üretti ve Rap’e yeni ritimler kattı. Ayrıca müzik firmaları ve menajerler rap’e bir şans tanımaya başladı. Bu sayede, gerçek anlamıyla rap müziğin temeli tamamlandı, artık bir bina yükselebilirdi. Bugün bu temelden yükselen gökdelene bakarak diyebilirim ki, bu işte bir terslik var. Binanın üstünde hiphop yazıyor ama bu hiphop değil, yani tamamı değil.

Türkiyeli Graffitti sanatçısı Pansca’nın çizdiği Graffitti

Rap ile ilgili çoğu yanlış algı, rap’in altın çağı olan 90’larda başladı. Bu dönemde Notorious, Tupac, Snoop Dog gibi isimler ön plana çıkmaya başladılar. Bu insanlar fakir insanlardı ve suçun içinde doğmuşlardı. Aniden para kazanmaya başladılar ve çoğu insanın yapacağı gibi bu parayı giyinmeye, eğlenceye harcadılar ve sokak yaşantısından gelen illegali bırakamadılar. Bu insanlar bugün bile rap’in en meşhur isimleri. Onları örnek almak isteyen insanlar; taktıkları takıları, giyimlerini örnek aldılar.

Tupac’ın bekar annelerin yaşadıklarını ya da siyahilerin sorunlarını anlattığı şarkıları dinleyip; o sorunları yokmuş gibi davrandılar ve fikrinden çok yaşantısını benimsediler ve buna hiphop dediler. Bu rap müzik giyimdir ya da sadece agresif olan raptir gibi saçma bir algı yarattı. Diğer taraftan tam aksine batı yakasında NWA gibi simgesel isimler toplum yapısını eleştiren şarkılar yapınca da bu sefer, toplumu eleştirmeyen rap olmaz algısı oluştu. Bu iki düşünce de doğru değil.

İstanbullet Crew’den B-Boy Lexx

Hiphop bir kültür ve bir sanat akımı olarak geçer. 1990’da Public Enemy grubunun etkisiyle 6 temel şeyi öğreti olarak aldığı söylenmektedir. Bunlar; adalet, bilinçsel farkındalık, sivil hakların farkındalığı, toplumsal farkındalık/bilinç, sivil hakların farkındalığı ve aktivizm’dir. Ayrıca her şeyle temsil edilebilir olmasına rağmen özellikle 4 sanat dalını kendine elçi, element olarak seçmiştir: Rap, DJ’lik, Break Dance ve Graffitti. Bazıları Beatbox, sokak bilgisi, sokak ağzı, giyim gibi şeyleri de bu listeye katsa da herkes bu 4’lüyü kabul eder. Neyi istediği ile ilgili çok fazla düşünce vardır ama bence Hiphop, özgürlüğü ve özgürlüğü kısıtlayan şeylerin özgürce anlatmaktır.

Şanışer’in teklisinin kapak fotoğrafı

Rap, Hiphop ile anılsa da aynı şeyler değillerdir. Nasıl Martin Garrix, Skrillex gibi isimler Dj ya da müzik prodüktörü olmalarına rağmen “Hiphopçı” olarak anılmıyorlarsa aynısı Rap müzisyenleri için de geçerlidir. Özellikle Türkiye’de rap’in bu kadar hızlı bir şekilde yükselmesiyle insanlar bu gaflete düştü. Her insan rap yapabilir, kimse kimin ne ürettiğini sorgulayamaz. Mesela, Cardi B gibi popüler biri Rap yapıyor olabilir ama bu onu hiphop’ı yaşayan biri yapmaz. Bir insan Hiphop kültürünü benimsemeden öyleymiş gibi davranırsa bu Hiphop’a hakarettir. Kaldı ki Türkiye’de Hiphop hala çok cılız durumda. 4 elementin hepsi kendi çapında gelişse de 4 element bir rap yapmıyor.

Rap toplumun her kesiminde duyulur oldu, şehirlerin en lüks ya da en tutucu semtlerinde bile Graffiti kabul görmeye başladı. Hey Douglas, Dj Suppa, Dj Artz, hatta Farazi gibi Hiphop’tan çıkma djlerin ismi duyulmaya başladı. Break dance biraz daha zayıf kalsa da Istanbullet ve Satisfunktion gibi ekipler en azından bu işi yapıyor.

Ama hiphop için gereken ruhu Türkiye’de hala zayıf. Rap müzisyeni olan Sarp “Şanışer” Palaur’a göre hiphop için azınlık hissi gerekirken, Türkiye’de hiphop azınlıklar içinde oluşmadı. Bence insanların az araştırıp, çok konuşması da hiphop’un gelişmemesine neden oluyor. Sadece araştırarak ya da sadece tüketerek iyi bir şekilde hiphop ruhu anlaşılmaz, birini yapmanız yetmez, ikisi de lazım. Ben, kaliteli bir dinleyen değilim o yüzden hiphop benim için sadece bir merak. Bu merakımı siz değerli okurlarla paylaşmak istedim, hoşunuza gittiyse ne mutlu bana.

Hem ben bu yazıyı yazarken bana yardım eden, hem de ürettiği içeriklerle bana kaynak veren, bence Hiphop ruhunu Türkiye’de doğru yaymaya çalışan en ateşli isimlerden olan Guerrilla Republic Turkey’e teşekkür ederim.

Kaynakça

Hiphop’ın Hikayesi (belgesel)
Guerilla Republic Turkey(Instagram:guerrillafam)

Röportajlar:
Kool Herc
Africa Bambaataa
Grandmaster Flash

1-2 Hiphop örneği:

Şarkı:
King Lil G – Hopeless Boy
KRS-One – 9 Elements
Chvse- Blackout

Çizer:
Al Margen (Hiphop ruhunu yaşayan bir insan mı bilmem ama ürettikleri Hiphop olmaya aday işler)

Instagram: denizs_k

E-posta: [email protected]

Bilgiyi Yay
Written by Deniz Işık
1.Sınıf Makina Mühendisliği öğrencisiyim. Çok fazla "gereksiz" şey biliyordum, yazayım da bir işe yarasın dedim; fena mı oldu?

Leave a Reply