TAGTGCGTGAGTACACA: DNA

Herkese Merhaba,
“Bu nasıl bir başlık?” diyebilirsiniz. Bu, henüz eşlenmemiş bir DNA molekülündeki tek zincirin nükleotid dizilimi. Yazının sonunda bu zinciri diğer zincir ile eşleyeceğiz 🙂
Sağlık problemi nedeniyle verdiğim 1 haftalık aranın ardından 25 Nisan Dünya DNA Günü için yazdığım yazı sizlerle.

Umarım beğenirsiniz 🙂

Keyifli okumalar…

Nedir Bu DNA?

Açılımı Deoksiribonükleik asit olan DNA, kimyasal yapısı birbirini tamamlayan, çift sarmallı yapıdır. Bu sarmal dört farklı nükleotitten oluşur: Adenin(A), Guanin(G) , Cytosine(C), Timin(T) ve zincir şeklindedir. Adenin ile Timin; Guanin ile de Cytosine karşılıklı eşleşirler.
Nükleotidler ise yapısında bir fosfat, beş karbonlu bir şeker ve azotlu organik baz bulunduran organik moleküllerdir. DNA gibi nükleik asitlerin yapı taşlarını oluştururlar.

Nükleik asitler ilk kez 1874 yılında F. Miescher tarafından tanımlanmıştır.

dna mavi

DNA’nın Tarihçesi:

• 1944 yılında Oswald Avery, Maclyn McCarthy ve Colin MacLeod DNA’nın kalıtsal bilgi taşıdığını ortaya koyan sonuçlar elde ettiler.

• 1952 yılında Alfered D. Hershey ve Martha Chase DNA’nın kalıtsal malzeme olduğunu doğrudan söyleyen kanıtlara varmıştır.

• 1953 yılına geldiğimizde James Watson ve Francis Crick DNA için çift sarmal modeli önerdiler ve model kabul edildi.

 

dna ladyAynı yıllarda, ileride literatüre “DNA’nın karanlık leydisi” olarak geçecek olan Rosalind Elsie Franklin’de DNA ile ilgili çalışmalar yaptı. 1953 yılında, Watson ve Crick DNA çalışmalarını tamamlamadan önce Franklin’in DNA çift sarmal modeli ile ilgili çalışması bir dergide yayınlandı.
Peki, “neden Watson ve Crick’in yanında Franklin’in de adı geçmiyor?” diye sorarsanız ben de cevap olarak size, dönemin cinsiyet ayrımcılığını(İngiltere) ve Watson-Franklin tartışmasını söyleyebilirim.
Değeri ölümünden sonra anlaşılan bilim insanlarından biri olan Rosalind Franklini Dünya DNA günü için yazılan bu yazıda saygıyla analım. Zamanında değeri bilinmemiş, şimdi biz bilelim 🙂

DNA’nın Görevleri:

DNA’nın hayati denebilecek 3 önemli görevi vardır:

Birincisi, tüm hayati işleri yöneten genetik bilgiyi içinde barındırır.
İkincisi, biyolojik kalıtımın kesinliğini açıklar.
Üçüncüsü ise mutasyondur.

mavi kırmızı

DNA ve Evrim:

Evrimsel süreçte DNA, her seferinde biraz daha farklılaşarak, binlerce nesil boyunca yapısını “kopyalanma” ile gelecek nesillere aktarmayı başarmış, başaramayanlar da elenmiştir. Canlıların özelliğini belirleyen bu yapı, genel olarak proteindir. Protein, yaşamın diline göre oluşturulur.

Peki, bu dil dediğimiz şey nedir?

Yukarıda da bahsettiğimiz gibi DNA çift sarmallıdır ve bu sarmal 4 adet nükleotitten oluşur. İşte bu dil dediğimiz şey nükleotidlerdir.

Tabi ki vücudumuzun bu dili iyi anlaması ve okuması gerekir. Eğer anlamazsa hatalar meydana gelir ve bu hatalar bazen ölümcül olabilir.
Ölümcül derken burada sahneyi evrime bırakıyoruz 🙂 Bu ölümcül hatalar birey bazında gerçekleşmez popülasyona yayılır. Böylece ölümcül hatalar elenir, bunu sağlayan da evrimdir.

karyorypeas

Son Olarak:

Başlıktaki dizilime geri dönelim. Doğru eşlenmesi gerekiyor ki hatalar meydana gelmesin.

Hadi eşleyelim;

1.Zincir: TAC GGC GGT AGA CAA GTG CGT GAG TAC ACA
2.Zincir: ATG CCG CCA  TCT GTT CAC  GCA CTC ATG TGT         

DNA emri alır, örneğin hücre bölünmesini durdurma emrini(hücre bölünmesini durdur!) bu dizilimi üçer üçer olacak şekilde okur, ribozomlara giden(RNA aracılığıyla) bu emir sayesinde proteinler üretilir ve hücre bölünmesi durur.

cin ali dna

Bu hafta Dünya DNA gününe özel yazımızın sonuna geldik. Önümüzdeki hafta yeni yazımda görüşmek üzere.

Hepimizin “geçmiş” DNA günü kutlu olsun 🙂

Bilimle kalın!

Hoşça kalın!

Kaynakça:

1. www.nature.com

2. www.learn.genetics.utah.edu

3. www.evrimagaci.com

4. www.bilimfili.com

5. Bezelye Dergi

6. www.livescience.com

7. www.wikipedia.com

8. www.geneed.nlm.nih.gov

9.Evrim(Kullanım Kılavuzu) -Francisco J. Ayala

 

Bilgiyi Yay
Merhaba, Ben İlke Yüksel Yıldız Teknik Üniversitesi Biyomühendislik bölümünde okuyorum eminim ekibimizle birlikte çok güzel şeylere imza atacağız. Sevgiler.... Bilimle kalın....
Bu yazıyı beğendin mi?
00

Bir Cevap Yazın